Stel doelwitte vir die finansiële jaar

Ons staan op die drempel van ‘n nuwe finansiële jaar wat heel waarskynlik baie nuwe uitdagings gaan hê, skryf Pieter Willem Moolman.

Dis gewaarborg om talle verrassings en veranderinge op te lewer wat op elkeen se lewe ‘n invloed gaan hê – daarom gee ek vandag enkele riglyne vir finansiële oorlewing in hierdie onsekere tye.

Die eerste belangrike aspek is die vraag of jy weet waar jy oor ‘n jaar, of selfs vyf, finansieel wil wees. Stel jy vir jouself doelwitte of leef jy maar van dag tot dag?

Die Amerikaanse bofbalspeler van ouds, Yogi Berra, het altyd gesê as jy nie weet waarheen jy op pad is nie, sal jy waarskynlik nie daar uitkom nie. Stel dus vir jou doelwitte.

Die stel van doelwitte sal egter nie jou bas red nie. Jy moet baie hard werk en dissipline aan die dag lê om hulle te bereik.

Baie van ons het drome en baie van ons stel doelwitte, maar min is werklik bereid om skouer aan die wiel te sit.

Daar sal sonder twyfel terugslae wees wat moontlik jou inisiatiewe kan demp, maar daar is ‘n spreekwoord wat lui dat die mees suksesvolle mense diegene is wat een keer meer opstaan as wat hulle platgeslaan word. As Plan A nie slaag nie, probeer Plan B.

Probeer spaar om minstens ‘n noodfonds te vestig. Verpligte spaar bly een van die hoekstene van enige finansiële plan.

Moenie uitstel nie! Begin dadelik en probeer om tussen 15 en 18% van jou maandelikse inkomste weg te sit.

Daai belangrike beginsel van spaar alvorens jy spandeer eerder as spandeer voor jy spaar kom maar altyd na vore. “Spaar ‘n vuurhoutjie en koop ‘n plaas”, het my pa-hulle altyd gesê.

Indien jy afhanklikes het, maak seker hulle is finansieel onafhanklik by ontydige dood. Dit beteken normaalweg voldoende lewensversekering.

Moenie uitstel nie; jy weet nooit wanneer jou tyd kom nie. Dieselfde geld natuurlik vir ongeskiktheid en daarom is ‘n voldoende inkomstebeskermer noodsaaklik.

Daar is baie finansiële beginsels, maar bogenoemde is die belangrikste. Stel doelwitte, spaar en maak voorsiening vir lewensveranderende gebeurtenisse.

En kry iemand wat jou met goeie advies kan bystaan.

Pieter Willem Moolman is die stigter van PWM Financial Management in Port Elizabeth.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.

Die beste struktuur vir jou onderneming

‘n Groot persentasie suksesvolle ondernemings begin as eenvoudige eenmansake, skryf Pieter Willem Moolman.

Van hulle groei oor tyd tot enorme maatskappye sonder dat die nodige aandag aan sinvolle besigheidstrukture gegee word.

Die keuse van die regte struktuur is van kardinale belang vir jou onderneming se voortbestaan. Die vraag is egter hoe om die regte een te kies.

Die antwoord is nie maklik nie en sal van ‘n hele aantal faktore afhang. Van die belangrikste hiervan is aspekte soos kontinuïteit, belasting en die aantal eienaars.

As dit vir jou belangrik is dat jou besigheid by dood moet voortgaan, moet jy ‘n regsentiteit kies wat kontinuïteit sal toelaat.

Dit kan ‘n privaatmaatskappy of saketrust wees. Eersgenoemde is my persoonlike keuse.

Dit is ook moontlik om die bates in ‘n inter vivos-trust te hou wat dit op sy beurt aan die privaatmaatskappy verhuur.

Hoewel ‘n inter vivos-, of testamentêre trust, nooit as ‘n regsentiteit vir ondernemings bedoel was nie, kan dit wel as sodanig gebruik word.

Die bates sal deur die trustees, in hul hoedanigheid as trustees, besit word en dus apart van hul persoonlike boedels staan.

Hulle kan skuld namens die trust aangaan en sodoende kan die skuld van die trust van die persoonlike boedels van die trustees geskei word.

Indien jy egter ‘n saketrust as regsentiteit wil gebruik, bekom asseblief regsadvies, aangesien dit vir ‘n leek ‘n mynveld kan wees.

Wat belasting betref, is daar ook verskillende regsentiteite in tel. ‘n Alleen-eienaar word nie dieselfde as maatskappye en beslote korporasies belas nie.

Inkomstebelasting van ‘n privaatmaatskappy en beslote korporasie word byvoorbeeld teen ‘n vaste koers van 28 persent belas en dividende teen 15 persent.

Daarteenoor word ‘n saketrust teen ‘n vaste koers van 41 persent belas. Boedelbelasting word ook verskillend hanteer.

Dit is baie belangrik om jou onderneming op ‘n belastingdoeltreffende wyse te struktureer. Maar wees gewaarsku om nie slegs om belastingredes op ‘n sekere struktuur te besluit nie.

‘n Derde belangrike aspek is die aantal eienaars. Indien daar meer as een is, sal ‘n privaatmaatskappy heel waarskynlik die gunsteling regsentiteit wees.

Verder speel sekerheid ook ‘n rol. Probeer altyd om jou eie bates van die onderneming s’n te onderskei.

Dit kan verhoed dat jou persoonlike bates by insolvensie ook verkoop word. Waak teen enige borgstellings.

Daar is al boeke oor hierdie onderwerp geskryf en daar is ongelukkig nie ‘n bloudruk nie. Dit gaan heel waarskynlik ‘n kombinasie van regsentiteite wees.

Indien jy van hierdie soort finansiële manipulasie gebruik wil maak, gaan jy beslis professionele hulp benodig.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.

Lees jou poliskontrak vóór jy teken

Ons by PWM stuur gereeld korrespondensie aan ons kliënte oor belangrike aspekte van korttermynversekering, skryf Pieter Willem Moolman.

Hoewel dit die versekerde se verantwoordelikheid is om seker te maak hy is reg verseker, kan die tussenganger wel raad en leiding gee. ‘n Polisbewoording is baie bladsye en word normaalweg nie deur die versekerde gelees nie.

In die verlede was polisbewoordings ook baie kompleks, maar deesdae bepaal wetgewing dit moet in eenvoudige en verstaanbare taal aangebied word.

Ek raai aan dat jy dit wel lees – ‘n mens teken tog nie ‘n kontrak waarvan jy nie die inhoud ken of verstaan nie.

In die res van hierdie rubriek raak ek drie belangrike aspekte van jou versekering aan: die betaling van jou premie, onderversekering en rybewyse.

Betaal jou premie elke maand betyds. Onthou, dis jou verantwoordelikheid om seker te maak daar is voldoende fondse in jou bankrekening.

Stel jou makelaar dadelik in kennis as jou bankbesonderhede verander het. Versekeringspremies is vooruit betaalbaar en geen betaling beteken geen dekking nie.

Onderversekering is ‘n aspek wat baie by woonhuise voorkom. Versekerdes vergeet dikwels die versekerde waarde sluit nie die professionele fooie van argitekte en ingenieurs, slopingskostes, swembaddens, grensmure, besproeiingstelsels, plaveisel, elektriese hekke, tennisbane en ander ekstras in nie.

Laastens beteken ‘n rybewys nie noodwendig jy kwalifiseer om enige voertuig te bestuur nie. Maak seker al die persone wat joune bestuur, het ‘n geldige een.

Let op die kode van die bestuurderslisensie asook beperkings – veral in die geval van sleepwaentjies en karavane. Onvoldoende of ongeldige rybewyse beteken geen dekking nie.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.

Kontrakte en jou onderneming

Vandag wil ek so bietjie praat oor die belangrikheid van sake-kontrakte en hoekom die Engelse spreekwoord, Prevention is better than cure, baie gepas kan wees, skryf Pieter Willem Moolman.

Indien ondernemings as regsentiteite bestuur word, is dit belangrik om seker te maak die nodige kontrakte is in plek en dat aandeelhouers en lede deeglik van die inhoud bewus is.

Ek verwys nou spesifiek na dokumente soos die akte van oprigting, aandeelhouersooreenkoms, lede-ooreenkoms en so aan.

‘n Akte van oprigting is ‘n openbare dokument wat redelik standaard en verpligtend is wanneer ‘n nuwe maatskappy begin word en dus gaan ek dit nie hier in detail bespreek nie.

Ek wil wel oor die belangrikheid van ‘n aandeelhouersooreenkoms in die geval van privaat maatskappye en lede-ooreenkoms by beslote korporasies praat.

Dié ooreenkomste het ten doel om aandeelhouers te beskerm en alle reëlings uiteen te sit om te verseker dat die onderneming oor die langtermyn sinvol bestuur word.

Dit hanteer aspekte soos wat gebeur indien ‘n aandeelhouer sterf, wanneer aandeelhouers moet aftree en wat by aftrede met hulle gebeur.

Dié dokumente bevat ook inligting oor hoe die maatskappy se waarde bepaal word, die dividendbeleid asook stemreg en vergoeding van direkteure.

Punte soos geforseerde verkope, leningsrekenings, koop-en-verkoop-ooreenkomste, die verkoop van aandeelhouding, arbitrasie, beperkings op verkoop en die dag-tot-dag bestuur is ook gewoonlik ingesluit.

Die werklikheid van sulke ooreenkomse is dat dit jou geld gaan kos om in plek te kry en jy gaan waarskynlik dink jy het jou geld gemors, dit wegsluit en nooit gebruik nie.

Maar die dag as iets onwaarskynliks of ongewoons gebeur, gaan jy baie dankbaar wees. Kry dus die nodige ooreenkomste in plek – vir jou eie beswil.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.

Buitelandse beleggings se impak by dood

Die onlangse versterking van die rand en die invloed daarvan op buitelandse beleggings het gewys waarom ek ten gunste van bate-diversifikasie is wanneer dit by beleggings kom, skryf Pieter Willem Moolman.

Die beginsel agter gediversifiseerde portefeuljes is dat sekere beleggings sal presteer terwyl die ander swaarkry.

Omdat dit moeilik is om korttermyn-bewegings in die wisselkoers te voorspel, is die fokus van hierdie aanslag om ‘n goeie opbrengs oor die langtermyn te bewerkstellig.

Hoewel die rand die afgelope kwartaal die sterkste geldeenheid in ontluikende markte was, is dit waarskynlik dat dit oor ‘n periode van tyd stelselmatig sal verswak en daarom is dit steeds belangrik om in die buiteland te belê.

Buitelandse beleggings kan, in eenvoudige taal, deur middel van bate-ruiltransaksies of direkte beleggings gemaak word.

Met eersgenoemde, moet die geld teruggebring word Suid-Afrika toe wanneer dit verkoop word of in die geval van dood en bly dit dus ‘n binnelandse bate.

Daarteenoor word direkte buitelandse beleggings volgens die bestaande valuta-maatreëls hanteer.

Dit behels dat dit deur ‘n natuurlike persoon gedoen moet word en dat belastingklaring verkry moet word sodra die bedrag R1-miloen per jaar oorskry. Die geld kan egter in die buiteland bly.

Direkte buitelandse beleggings sonder voldoende beplanning kan egter in die geval van dood probleme veroorsaak, waarvan buitelandse boedelbelasting een is. ‘n Buitelandse testament is dus iets wat in gedagte gehou moet word.

Ten spyte van sulke klein jakkalsies, is daar wel effektiewe maniere om fondse in die buiteland te belê. Dit verg net deeglike beplanning.

Kontak my gerus direk by pw@pwmfb.co.za.

Pieter Willem Moolman is die stigter van PWM Financial Management in Port Elizabeth.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.

Wat word nou van my buitelandse belegging?

Die onlangse versterking van die rand het menige buitelandse beleggers in ‘n koue sweet laat uitslaan, skryf Pieter Willem Moolman.

Die rand se stormloop teen bykans alle geldeenhede was heeltemal onverwags en die afgelope kwartaal is dit die sterkste geldeenheid in ontluikende markte.

Behalwe die pasafgelope munisipale verkiesings, is die konsensus dat geen ander onderliggende faktore in Suid-Afrika hiertoe aanleiding gegee het nie.

Dit blyk of ontwikkelende markte besig is om weer ‘n aptyt op te bou vir beleggings in ontluikende markte. Ten spyte van die moontlike risiko’s, is die opbrengste gewoonlik hoër.

Die vraag is natuurlik hoe dit individuele beleggers soos ek en jy beïnvloed.

My raad is om rustig te wees en nie emosionele besluite te neem nie. Ek het onlangs ‘n bekommerde belegger aangeraai om eerder te gaan vleisbraai aangesien sy belegging oor tyd die gewenste opbrengste sal lewer.

Die rand se skommelinge bewys natuurlik weer hoekom dit belangrik is om ‘n gediversifiseerde beleggingsportefeulje te hê. Sommige beleggings sal presteer terwyl ander swaarkry.

Die netto resultaat is gewoonlik ‘n bogemiddelde opbrengs oor die langtermyn en ek dink dis belangrik om die termyn te beklemtoon. Moenie jou belegging oor die korttermyn beoordeel nie – dit waarborg slapelose nagte!

Dis bitter moeilik om die bewegings in die wisselkoers te voorspel aangesien dit baie volatiel oor die korttermyn kan wees. Die rand het oor ‘n periode van tyd stelselmatig verswak en dis waarskynlik dat hierdie tendens sal voortduur.

Swak opbrengste oor, byvoorbeeld, ‘n jaar beteken glad nie dat ‘n swak belegging gemaak is nie.

Dis my mening dat jy steeds ‘n gedeelte van jou beleggingsportefeulje in die buiteland moet hê.

Stuur enige vrae direk aan my by pw@pwmfb.co.za.

Pieter Willem Moolman is die stigter van PWM Financial Management in Port Elizabeth.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.

Het ‘n familietrust bestaansreg?

Die afgelope tyd word gekenmerk deur heelwat negatiewe beriggewing oor familietrusts, skryf Pieter Willem Moolman.

Die vraag het onstaan of daar nog bestaansreg vir familietrusts is en wat die modus operandi behoort te wees as daar reeds bestaande trusts met verskeie bates is.

Soos ek in ‘n vorige artikel uitgewys het, moet trusts vir die regte redes aangewend word. Indien dit jou uitgangspunt is, behoort jy geen rede tot kommer te hê nie.

Die primêre redes vir die oprigting van ‘n familietrust behoort te wees om die bates vir toekomstige geslagte te beskerm en die groei van persoonlike boedels te beperk.

Die huidige vrese is hoofsaaklik rondom belastingsake en die hantering van rentevrye lenings.

Die effektiewe kapitaalwinskoers in familietrusts is hoër en die deurvloei-beginsel is onder die soeklig. Let wel dat daar tans nog geen wysigings in belastingwetgewing deurgevoer is nie.

Die vraag is watter bates in ‘n familietrust hoort en die antwoord is langtermyn-groeibates met die doel om dit vir die nageslag te beskerm en te behou. Voorbeelde van sulke bates is plase, beleggings in aandele-portefeuljes en ook belange in sake-ondernemings.

Vermy die oordrag van spekulatiewe beleggings. As jy ‘n bate in die afsienbare toekoms wil verkoop, is dit nie raadsaam om dit in ‘n familietrust te plaas nie.

Die oordrag van langtermyn-groeibates na ‘n trust moet geleidelik deurgevoer word. Mens moet daarteen waak om jouself in ‘n likiditeitskrisis te dompel aangesien faktore soos oordragkoste en kapitaalwins ‘n rol speel.

Groeibates kan wel direk na ‘n familietrust vererf indien kontantvloei in lewe ‘n probleem is. Teen hierdie agtergrond moet benadruk word dat familietrusts steeds ‘n goeie instrument vir boedelbeplanning is.

Die oprigting van ‘n familietrust word dus nie suiwer op belastingoorwegings gedoen nie. Dit moet reg aangewend word en die administrasie daarvan moet deurgaans op datum gehou word.

Raadpleeg ‘n kundige indien jy oor die bestaansreg van jou familietrust twyfel of dalk ‘n nuwe een wil oprig. Elke persoon se omstandighede is anders en daar is ongelukkig nie ‘n bloudruk nie.

Stuur gerus enige finansiële en beleggingsvrae aan my by pw@pwmfb.co.za.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.

Egskeiding moet na onafhanklikheid lei

Finansieel gesproke, is die mikpunt van ‘n egskeiding om te verseker dat beide partye hul lewens onafhanklik kan voortsit en herbou, skryf Pieter Willem Moolman.

Dis belangrik om nie oorhaastig op te tree om die proses, wat normaalweg baie emosioneel is, agter die rug te kry nie.

Verkeerde besluite kan geweldige finansiële implikasies hê en daarom is dit belangrik dat die man én vrou finansiële en regsadvies inwin alvorens verkeerde en emosionele besluite geneem word.

‘n Ervare finansiële adviseur sal kan bepaal hoeveel geld nodig is om iemand se finansiële sekuriteit te verseker en sodoende ‘n “skoon breek” te bewerkstellig.

Dis natuurlik belangrik dat jy die implikasies van jou huweliksbedeling begryp. Huwelike buite gemeenskap van goedere met die aanwasbedeling word baie keer misverstaan.

Win advies in as jy nie seker is nie, want dit vorm die grondslag van jou egskeiding.

Wanneer jy besluit om te skei, is dit raadsaam om ‘n lys met riglyne op te stel wat jy sistematies kan volg.

Die opstel van ‘n gedetailleerde begroting van jou maandelikse uitgawes is ‘n goeie begin en onthou om jaarlikse en toekomstige uitgawes in te sluit.

‘n Aanbeveling is om ‘n versekeringspolis op die gewese gade se lewe uit te neem om enige onderhoudsgeld te beveilig indien hy of sy ongeskik sou raak of sterf.

Hersien dringend jou testament en polisse ná die egskeiding. Onthou, ‘n egskeiding kanselleer nie die benoeming van ‘n geskeide gade nie.

Stel jou werkgewer en fondse soos jou medies en pensioen van die egskeiding in kennis en onthou om korttermynversekeringspolisse en debietorders aan te pas. Verander ook jou persoonlike besonderhede by diensverskaffers soos die munisipaliteit.

Daarby moet onthou word dat ‘n mens op rehabilitasie-onderhoud geregtig kan wees en dit kan moontlik die koste om weer ‘n woonplek te kry, insluit.

‘n Vrou wat weer haar nooiensvan aanneem, het die bykomende verpligting om dit oral aan te meld.

Egskeiding is, finansieel en emosioneel, ‘n drastiese en traumatiese stap en ek raai aan jy sit genoeg tyd opsy om die proses en implikasies te begryp.

Probeer om sinvol en realisties te dink – veral as kinders ter sprake is. Laasgenoemde word dikwels gebruik om ‘n sekere doelwit te bereik.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.

Wees versigtig vir polissmouse

Daar is ‘n groot verskil tussen “polissmouse” en bekwame finansiële beplanners, skryf Pieter Willem Moolman.

Ons ken almal die eerste soort en vir die meerderheid van ons is hulle net ‘n ergernis. Sonder die hulp van ‘n erkende finansiële adviseur sal min mense hul geldsake behoorlik kan orden.

Dit is wel waar dat sulke smouse die bedryf se naam skaad, maar elke bedryf het sy minder goeie diensverskaffers.

Mens kom egter gou agter op wie mens kan peiltrek en so loop die minder goeies gewoonlik vinnig hul rieme styf.

Almal wat hul geldsake beplan, behoort ten eerste seker te maak dat hul afhanklikes finansieel onafhanklik sal wees as die broodwinner onverwags sterf.

‘n Mens hoor dikwels van mense wat finansieel swak nagelaat is en daarom is voldoende lewensdekking belangrik, maar die vraag is hoeveel.

Daar is nie ‘n eenvoudige antwoord nie en diegene wat op hul gevoel staatmaak, slaan gewoonlik die bal ver mis.

Om jou geldsake agtermekaar te kry, het jy ‘n finansiële beplanner nodig om deeglike boedelbeplanning te doen en so die behoefte aan lewensversekering te bepaal.

Jou versekering moet natuurlik genoeg wees om jou boedel sinvol te kan beredder, wat eksekuteursgeld, kapitaalwins en boedelbelasting insluit.

Die behoefte aan lewensversekering neem partykeer af namate mense ouer word, hul bates toeneem en die kinders selfversorgend raak.

Ek het onlangs ‘n man met ‘n vrou en drie minderjarige kinders gehelp wat gereken het dekking van R2-miljoen is genoeg. Indien hy iets moes oorkom, sou sy afhanklikes egter beslis harde klippe gekou het.

Liggaamlike of geestelike ongeskiktheid kan eweneens ‘n gesin finansieel ruïneer; dikwels in ‘n groter mate as die dood. Ondervinding het my geleer dat voorsiening vir ongeskiktheid en trauma gewoonlik nie na wense is nie.

Min mense dink ooit daaraan dat hulle op die een of ander manier ongeskik kan raak. Myns insiens behoort finansiële beplanners dié aspek te beklemtoon, veral wanneer hulle jonger mense met raad bystaan.

Lewensdekking word dikwels oorbeklemtoon en gewoonlik ten koste van ongeskiktheidsdekking.

Ook in dié opsig speel finansiële beplanners ‘n belangrike rol: hulle moet seker maak jou inkomste is ten volle beskerm as jy tydelik ongeskik of ernstig siek raak.

Dis nie iets wat jy oor ‘n toonbank kan koop nie en dié soort beskerming is veral nodig vir professionele mense en diegene met hul eie ondernemings.

‘n Finansiële beplanner wat sy sout werd is, sal jou verder ook met aftreevoorsiening bystaan.

Dis uiters belangrik aangesien net drie uit elke honderd in ons land finansieel onafhanklik kan aftree – gewoonlik omdat hulle te min spaar en te laat begin.

Pieter Willem is die stigter van PWM Financial Management in Port Elizabeth.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.

Vermy emosie in beleggingsbesluite

Aandelemarkte wat wipplank ry, soos nou, dryf beleggers dikwels om emosionele besluite te neem, skryf Pieter Willem Moolman.

Met die onlangse styging in die algemene indeks was dit duidelik dat baie mense gespring het om aandele te koop, wat ‘n tipiese voorbeeld is van die rol wat emosie speel.

Die vraag wat hulle eintlik behoort te vra, is of die ondernemings waarin hulle belê het enigsins meer wins gaan maak as wat ‘n paar maande gelede verwag was. Dié antwoord is gewoonlik “nee”.

Ek het voorheen verduidelik hoe onstabiliteit in finansiële markte ná gebeurtenisse soos terroriste-aanvalle en natuurrampe tot paniekerigheid, en dus emosionele besluite, by beleggers kan lei – en dis nou méér van toepassing as ooit.

Ekonome maan teen emosionele besluite wat beleggers se langtermyn-doelwitte negatief kan beïnvloed en selfs vernietigende gevolge kan hê. Op dié terrein moet ‘n mens altyd deurdagte besluite neem wat op logiese, redelike denke gegrond is.

Emosie kan veroorsaak dat beleggers paniekerig raak wanneer die mark terugsak of die ekonomie sukkel en gulsig raak wanneer die mark skielik opvlam.

‘n Opswaai laat baie beleggers blindelings agter “die trop” aanstorm en in hul gulsigheid is hulle geneig om dinge te doen wat nie goed deurdink is nie.

Sommige vermy skielik risiko’s wat heel aanvaarbaar was toe hulle hul langtermyn-beplanning gedoen het. Ander aanvaar weer risiko’s wat nie met hul langtermyn-strategie strook nie.

Die oorsprong van die gesegde wat lui dat die markte deur gulsigheid en vrees gedryf word, kan duidelik in sommige mense se beleggingsfilosofie gesien word.

Navorsing deur Dalbar wys ewe duidelik hoe die afbrekende kragte van emosionele besluite beleggers benadeel.

Dit wys dat in die twee dekades tot en met 2009 die algemene markindeks meer gegroei het as die beleggings van beleggers wat die markte probeer bestuur het terwyl die element van emosie betrokke was.

Waar beleggers die markte probeer “time” het, het dit omtrent altyd ‘n negatiewe uitwerking op groei, want foutlose tydsberekening is byna onmoontlik.

Die enigste uitweg is ‘n gediversifiseerde beleggingsportefeulje waarin die keuse van bateklasse jou doelwitte weerspieël.

Een van die maniere waarop beleggers emosionele besluite kan vermy, is om ‘n gesoute beleggingsadviseur te raadpleeg. Die kundige behoort die kliënt mooi in die regte rigting te stuur en te help om rasioneel oor ‘n strategie te besluit.

Jy kan emosionele besluite vermy deur jou beleggingsdoelwitte te verstaan en daarby te hou. Wees ook realisties oor die groei wat jy verwag en beplan jou beleggingstydperke sodat hulle met jou lewenspatroon ooreenstem.

In kort, vermy korttermyn-spekulasie en spits jou op jou langtermyn-doelwitte toe.

Pieter Willem is die stigter van PWM Financial Management in Port Elizabeth.

Kontak ons vir meer finansiële en beleggingsadvies.